Um Stofnun Vilhjálms Stefánssonar

Verkefni Stofnunar Vilhjálms Stefánssonar tengjast í áherslu á þverfaglega og fjölþjóðlega umfjöllun um fræðilegar og hagnýtar lausnir á viðfangsefnum sem sérstaklega tengjast norðurslóðum. Í starfi stofnunarinnar er lögð áhersla á að ekki sé vænlegt að slíta náttúruvernd úr samhengi við náttúrunýtingu eða þá hagsmuni sem tengjast þeirri viðleitni samfélaga að sjá sér farborða.

Líffræðileg fjölbreytni er mikilvæg en mannvist á norðurslóðum snýst ekki síður um varðveislu menningarlegrar fjölbreytni og möguleika smárra samfélaga til að lifa í samræmi við eigið gildismat.

Íslendingum er nauðsynlegt að þekkja til áforma og væntinga alþjóðasamfélagsins sem hefur svo mikil áhrif á möguleika okkar og afkomenda okkar. Stofnun Vilhjálms Stefánssonar hefur hlutverki að gegna við öflun og miðlun slíkrar þekkingar.

Stofnunin hóf starfsemi haustið 1998 í húsnæði Háskólans á Akureyri við Norðurslóð. Í október 2004 var stofnunin flutt á Borgir (rannsókna- og nýsköpunarhús) þar sem hún er á 5. hæð. Stofnunin heyrði undir umhverfis- orku og loftslagsráðuneytið þangað til í janúar 2025 þegar hún varð hluti af Háskólanum á Akureyri við samruna sbr. lög nr. 77, 1. júlí 2024. Stofnun Vilhjálms Stefánssonar starfar eftir Jafnréttisáætlun Stjórnarráðs Íslands og vinnur markvisst að umhverfismálum með þátttöku í Grænum skrefum stofnana í ríkisrekstri.

Á Borgum eru fleiri stofnanir sem starfa að málefnum norðurslóða. Má þar nefna CAFF (vinnuhóp Norðurskautsráðsins um verndun lífríkis á norðurslóðum); PAME (vinnuhóp Norðurskautsráðsins um verndun hafsvæða); Norðurslóðanet Íslands; og skrifstofu Alþjóðlegu norðurskautsvísindanefndarinnar (IASC).